środa, 22 czerwca 2016

ETYKA ZAWODU PSYCHOLOGA - okiem studentki pierwszego roku psychologii



Odkąd rozpoczęłam studia psychologiczne bliska stała mi się etyka tego zawodu. Podczas pierwszego semestru była jednym z czterech przedmiotów i bardzo zależało mi aby ją zaliczyć na 5. Ocena miała być odzwierciedleniem tego jak bardzo zależy mi na psychologii, ponieważ tylko etyczne uprawianie owej profesji ma jakikolwiek sens. Jestem przeczulona na osoby, które się do tego nie nadają.


Wpadłam na pomysł, że blog to odpowiednie miejsce by opisać swoje subiektywne wrażenia z zajęć etyki zawodu psychologa. Chciałabym, żeby do tego miejsca w sieci trafiły osoby zastanawiające się nad rozpoczęciem studiów psychologicznych aby miały świadomość z czym to się wiąże od samego początku. Na obecnym etapie, czyli pod koniec pierwszego roku, nie mam jeszcze wystarczająco dużej wiedzy, żeby wyczerpać temat ale mimo wszystko chcę podzielić się tym co już wiem i potrafię.

Źródła wiedzy o etyce psychologicznej, z których korzystaliśmy na zajęciach

Na zajęciach już pierwszego dnia dowiedzieliśmy się, że właśnie zaczął nas obowiązywać KODEKS ETYCZNO-ZAWODOWY PSYCHOLOGA (link: http://www.ptp.org.pl/modules.php?name=News&file=article&sid=29)i w zasadzie już samo jego przestrzeganie czyni psychologa etycznym profesjonalistą. Dostępny jest na stronie Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Składa się z 53 puntków podzielonych na kategorie:
  • Zasady ogólne
  • Psycholog jako praktyk
  • Psycholog jako badacz
  • Psycholog jako nauczyciel i popularyzator

Zasady ogólne dotyczą tego, jak ważny i odpowiedzialny jest to zawód. Zawiera informacje o tym, że psycholog powinien dbać o swój stały rozwój osobisty i zawodowy, być krytyczny wobec własnych dokonań oraz pracy innych psychologów, obiektywny w ocenie nowych technik i form pomocy a także swojej zdolności do wykonywania obowiązków.

Psycholog jako praktyk powinien wkładać sto procent swojej wiedzy i umiejętności w pomoc swoim klientom bez względu na ich pozycję społeczną, sytuację materialną, poglądy polityczne, światopogląd i system wartości, rasę, narodowość, wiek oraz charakter problemu, z którym się zmagają. W przypadku udzielania pomocy psychologicznej bardzo ważne jest ustalenie kontraktu z klientem. Należy informować go o wszystkich planowanych działaniach i ich konsekwencjach a podczas pracy z małoletnimi zachować szczególną troskę o jego prawa. Poruszony jest też problem tajemnicy zawodowej.

Psycholog jako badacz musi spełnić szereg wymagań by przedstawione przez niego wyniki zostały uznane. Wybierając zagadnienie do zbadania musi przeprowadzić research i sprawdzić co już zostało w tej kwestii ustalone a planując swoje działania powinien bazować na zastanej wiedzy. Poruszony zostaje temat uzyskania zgody od badanych, co nie zawsze jest proste ani możliwe. Bardzo ważna jest też minimalizacja przykrych doświadczeń związanych z badaniem. Wspomniano również o jeszcze jednej ważnej kwestii, mianowicie publikacji wyników.

Psycholog jako nauczyciel i popularyzator powinien być świadomy tego, że jego osobiste poglądy wyrażane publicznie mają wpływ na to jak postrzegana jest psychologia ogólnie. W tej kategorii zawierają się wskazówki dla nauczycieli akademickich nauczających psychologii, ponieważ niestety nie każdy wykładowca jest odpowiednią do tego osobą warto je znać.



Ustawa o zawodzie psychologa i samorządzie zawodowym psychologów
Jest to dokument teoretycznie obowiązujący od początku 2002 roku, jednak w praktyce żaden psycholog w Polsce nie jest w stanie spełnić jego wymagań. Zawiera szereg pobożnych życzeń, takich jak na przykład wpis na listę psychologów Regionalnej Izby Psychologów (nieistniejącej) czy objęcie absolwentów studiów psychologicznych podyplomowym stażem zawodowym, który nijak nie jest uregulowany. Ustawa nie działa bo nie ma aktów wykonawczych w związku z czym po prostu jest. Na stronie PTP można śledzić prace nad ustawą (link: http://www.ptp.org.pl/modules.php?name=News&file=categories&op=newindex&catid=3)

Podręcznik "Etyka zawodu psychologa" (Jerzy Brzeziński, Barbara Chyrowicz, Małgorzata Toeplitz-Winiewska, Wojciech Poznaniak) powinien posiadać każdy psycholog a już na pewno student psychologii. Pierwsza część traktuje głównie o moralności i dla niektórych jest to trochę nudne ale mimo wszystko potrzebne by lepiej zrozumieć kolejne części. Zawiera dużo nawiązań do kodeksu APA (American Psychological Association) na przykład zasady ogólne amerykańskiego kodeksu:
  • Działanie na rzecz dobra klienta i nieszkodzenie mu
  • Odpowiedzialność wobec klientów i społeczności, wierność standardom zawodowym
  • Integralność, uczciwość zawodowa
  • Sprawiedliwość
  • Respektowanie praw człowieka i jego godności.

To jeszcze nie wszystko!

W najbliższym czasie planuję opisać po kolei zagadnienia z podręcznika popierając je refleksjami z wykładów. Niektóre tematy były na prawdę bardzo trudne i musieliśmy się zmierzyć z własnymi emocjami rozważając na przykład najlepsze formy pomocy osobom chorym i cierpiącym.
Polecam zaglądać na mojego bloga częściej przyszłym i obecnym studentom psychologii ale nie tylko. Proszę również o aktywne wyrażanie własnego zdania na temat studiowania psychologii, gdyż chciałabym zebrać tu wiele różnych punktów widzenia zważywszy tez na to, iż moja wiedza jest jeszcze mocno ograniczona.



Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

Zostaw ślad :)